Inhalt

Ustalanie prawa do świadczeń emerytalno-rentowych, obliczanie renty lub emerytury i złożenie wniosku

Foto: Mann telefoniert

Ustalenie prawa do świadczeń

Ponieważ w poszczególnych państwach członkowskich, lub państwach objętych umową należy spełnić różne warunki w celu nabycia praw, każdy z ubezpieczycieli ustala we własnym zakresie, czy w świetle przepisów prawnych obowiązujących w jego kraju istnieje prawo do renty/emerytury. Jeśli tak jest, wypłaci Państwu rentę lub emeryturę. Dzięki temu możliwe jest otrzymywanie renty lub emerytury z kilku państw, w zależności od tego, gdzie zostały przebyte okresy ubezpieczenia. Nie ma jednej „wspólnej renty lub emerytury” czy też „renty lub emerytury europejskiej”.

Aby uzyskać prawo do niemieckiej renty lub emerytury poza spełnieniem innych  warunkówi, jak na przykład konieczność osiągnięcia określonego wieku, trzeba udowodnić minimalny wymagany okresu ubezpieczenia (tzw. wymagany okres ubezpieczenia).

Wymagany okres ubezpieczenia  jest zróżnicowany i zależy od rodzaju świadczenia o które Państwo się ubiegają. W przypadku niemieckiej emerytury dla osób z długoletnim okresem ubezpieczenia wynosi on 35 lat, podczas gdy w przypadku emerytury podstawowej z tytułu wieku – tylko 5 lat. Zgodnie z prawem europejskim, aby udowodnić wymagany okres ubezpieczenia, zlicza się okresy składek w Niemczech i okresy ubezpieczenia w innych państwach członkowskich. Prawo określone umowami zawiera podobne uregulowania.

Poza tym wymagane okresy ubezpieczenia do uzyskania świadczeń specjalnych dla górników mogą być spełnione dzięki zliczeniu okresów składkowych w górnictwie przebytych w innych państwach członkowskich, lub kilku państwach objętych umowami.

Wymagany okres ubezpieczenia to tylko jeden z warunków koniecznych do nabycia uprawnień emerytalno-rentowych.

Poza tym zależnie od rodzaju niemieckiej renty czy emerytury muszą być spełnione specjalne wymogi, takie jak uiszczanie w określonych okresach przed przejściem na rentę czy emeryturę składek obowiązkowych na ubezpieczenie emerytalno-rentowe z tytułu objętego obowiązkiem ubezpieczenia zatrudnienia lub działalności,. Mogą być tu także uwzględnione odpowiednie okresy składkowe przebyte w państwie członkowskim lub w państwie objętym umową.

Także inne państwa członkowskie lub państwa objęte umową przy  ustalaniu prawa do  świadczeń muszą uwzględniać również okresy niemieckie.

Należy zwrócić uwagę na to, że zliczanie okresów ubezpieczenia następuje tylko na terenie państw członkowskich i ponadto  pomiędzy Republiką Federalną Niemiec a państwami objętymi umowami, nie zaś pomiędzy wszystkimi państwami. Jeśli np. pracowali Państwo w Republice Federalnej Niemiec, Wielkiej Brytanii, Irlandii i Kanadzie, to zgodnie z prawem europejskim okresy ubezpieczenia w Niemczech można zliczać włącznie z okresami brytyjskimi i irlandzkimi oraz – zgodnie z umową niemiecko-kanadyjską – niemieckie okresy z kanadyjskimi. Natomiast jednoczesne uwzględnienie niemieckich, brytyjskich, irlandzkich i kanadyjskich okresów ubezpieczenia, np. w celu udowodnienia wymaganego 35-letniego okresu ubezpieczenia, nie jest  możliwe

Okresy ubezpieczenia przebyte w jednym z państw, z którym Republika Federalna Niemiec nie zawarła umowy o ubezpieczeniu społecznym, nie mogą być zliczane z niemieckimi okresami ubezpieczenia w celu spełnienia warunków do nabycia praw.

W pozostałych przypadkach warunki uzyskania renty czy emerytury, jak np. osiągnięcie wieku emerytalnego oraz istnienie inwalidztwa, zależą wyłącznie od prawa wewnątrzkrajowego danego państwa. Może się zatem zdarzyć, że zgodnie z zasadami ubezpieczenia emerytalno-rentowego w jednym państwie nabywa się już prawo do renty lub emerytury, podczas gdy w innym spełnienie warunków do uzyskania renty czy emerytury może nastąpić później, np. ze względu na obowiązujący tam wyższy ustawowy wiek emerytalny. Dlatego też odpowiednio wcześniej powinni się Państwo dowiedzieć w danym państwie, kiedy najwcześniej można otrzymać rentę lub emeryturę i kiedy najpóźniej trzeba złożyć wniosek o to świadczenie. Porady i pomoc uzyskają Państwo w naszych placówkach informacyjnych i doradczych lub w zagranicznych instytucjach ubezpieczeniowych.

Obliczanie renty lub emerytury

Zgodnie z zasadą obliczenia renty lub emerytury każde państwo członkowskie, lub objęte umową wypłaca rentę lub emeryturę na podstawie okresów ubezpieczenia przebytych w swoim państwie i zgodnie z obowiązującymi w nim przepisami prawnymi.

Zliczanie okresów ubezpieczenia przeprowadza się tylko w celu udowodnienia minimalnego wymaganego okresu ubezpieczenia oraz spełnienia wymogów szczególnych określonych prawem ubezpieczeniowym. Wypłacanie łączonej renty czy emerytury przez jedno państwo z uwzględnieniem okresów ubezpieczenia przebytych w innych państwach nie jest możliwe.

Aby uniknąć wypłaty bardzo niskich rent czy emerytur prawo europejskie i niektóre Umowy dopuszczają drogą wyjątku przejęcie okresów ubezpieczenia z drugiego państwa, jeśli nie przebyto w nim określonej, minimalnej liczby miesięcy ubezpieczenia.

Jeśli więc byli Państwo zatrudnieni w kilku krajach członkowskich lub objętych umową, otrzymają Państwo, poza w/w sytuacją wyjątkową, osobną rentę lub emeryturę za przebyte okresy ubezpieczenia z każdego z tych krajów, jeśli oczywiście spełnione będą określone w danym państwie warunki nabycia praw.

Poza tym prawo europejskie zawiera specjalne uregulowania dotyczące obliczania renty czy emerytury, zgodnie z którymi okresy ubezpieczenia w innych państwach członkowskich mogą mieć także wpływ na sposób obliczenia niemieckiej renty lub emerytury. W takiej sytuacji okresy ubezpieczenia przebyte zagranicą mogą mieć korzystny wpływ na wysokość świadczeń.

Bliższe informacje na temat obliczania renty lub emerytury zgodnie z prawem europejskim oraz dotyczące  sytuacji  wyjątkowych w przypadku renty rodzinnej dla sierot znajdą Państwo w broszurze informacyjnej „Żyć i pracować w Europie".

Złożenie wniosku

Jeśli mieszkają Państwo w innym państwie członkowskim lub państwie objętym umową mogą Państwo złożyć wniosek o niemiecką rentę lub emeryturę, z zachowaniem odpowiedniego terminu, w instytucji ubezpieczeniowej tego państwa. I odwrotnie – przebywając w Niemczech, mogą Państwo w Niemieckim Ubezpieczeniu Emerytalno-Rentowym złożyć swój wniosek o rentę lub emeryturę z ubezpieczenia któregoś z państw członkowskich lub objętych umową, oczywiście z  zachowaniem odpowiedniego terminu. Dotyczy to również składania odwołań od decyzji zagranicznych instytucji ubezpieczeniowych.

W przypadku okresów ubezpieczenia przebytych w kilku państwach członkowskich lub w państwach objętych umową, wniosek o rentę czy emeryturę złożony w jednym państwie jest automatycznie traktowany jako wniosek o odpowiednią rentę czy emeryturę w drugim państwie Wystarczy więc złożyć tylko jeden wniosek. Instytucja, w której Państwo złożyli wniosek informuje inną zagraniczną instytucję, lub kilka instytucji i tym samym wszczyna postępowanie rentowe lub emerytalne.

Przy składaniu wniosku proszę podawać zawsze okresy ubezpieczenia przebyte we wszystkich państwach objętych umową.

Jeśli mieszkają Państwo w Niemczech, to po kliknięciu zakładki Renta podczas składania wniosku uzyskają Państwo dalsze informacje dotyczące postępowania. Mogą Państwo także ściągnąć lub wydrukować formularze wniosków.

Mieszkańcom państw członkowskich lub objętych umową proponujemy złożenie wniosku o rentę lub emeryturę w instytucji ubezpieczeniowej w państwie zamieszkania.

Podczas składania wniosku należy pamiętać, że w poszczególnych państwach obowiązują różne progi wieku emerytalnego. W niektórych krajach emeryturę można otrzymać już w wieku 60 lat w innym zaś dopiero po ukończeniu  65 roku życia. Warto więc odpowiednio wcześniej poszukać informacji dotyczących swoich praw do świadczeń emerytalno-rentowych.

zusätzliche Informationen

Ihr kurzer Draht zu uns

Meinen Rentenversicherer finden:

Ihre Sammelmappe

Hier gelangen Sie zur Sammelmappe, in der sich alle Publikationen befinden, die Sie bisher zur Bestellung / zum Download vorgemerkt haben.

Ochrona danych