Inhalt

Roszczenie, wniosek i naliczanie świadczenia

Foto: Mann telefoniert

Weryfikacja roszczenia

Aby otrzymać świadczenie rentowo-emerytalne, należy spełnić różne warunki w poszczególnych krajach członkowskich Unii Europejskiej oraz w krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym. Każdy ubezpieczyciel dokonuje zawsze samodzielnej weryfikacji, czy według obowiązujących w jego kraju przepisów narodowych wnioskującemu przysługuje świadczenie rentowo-emerytalne, a jeśli tak, to wypłaca mu rentę bądź emeryturę. Jest zatem możliwe, że jedna osoba otrzyma świadczenie rentowo-emerytalne z kilku krajów, w zależności od tego, gdzie miały miejsce okresy ubezpieczeniowe i czy w tych krajach zostały spełnione warunki przyznania świadczenia. W takim wypadku nie istnieje "emerytura europejska" lub "emerytura łączona" wypłacana tylko przez jeden kraj członkowski albo kraj objęty umową o zabezpieczeniu społecznym.

Aby otrzymać niemiecką emeryturę należy między innymi osiągnąć określony wiek emerytalny i wykazać minimalny okres ubezpieczeniowy, tzw. "okres oczekiwania".

Okres ten jest w Niemczech różny w zależności od rodzaju świadczenia rentowo-emerytalnego. W przypadku emerytury u osób szczególnie długo ubezpieczonych wynosi on 45 lat, a w przypadku emerytury przyznawanej po osiągnięciu ustawowego wieku tylko 5 lat. Zgodnie z prawem europejskim na okres oczekiwania składają się łącznie niemieckie okresy ubezpieczeniowe i okresy z innych krajów członkowskich. Podobne regulacje obowiązują w krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym.

Ponadto dla szczególnych świadczeń dla górników można spełnić różne czasy oczekiwania, zliczając razem okresy pracy w górnictwie w innych krajach członkowskich oraz w niektórych krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym.

Aby otrzymać niemieckie świadczenie rentowo-emerytalne, oprócz wykazania odpowiedniego okresu ubezpieczeniowego należy także spełnić szczególne warunki, tzn. wykazać, że w konkretnych okresach przed rozpoczęciem wypłaty świadczenia uiszczane były obowiązkowe składki na ubezpieczenie rentowo-emerytalne na podstawie zatrudnienia lub działalności podlagającej obowiązkowi odprowadzaniu składek. Można przy tym uwzględnić odpowiednie okresy z innego kraju członkowskiego albo z kraju objętego umową o zabezpieczeniu społecznym.

Przy weryfikacji, czy spełnione są warunki, by wnioskujący otrzymał świadczenie, inne kraje członkowskie bądź kraje objęte umową o zabezpieczeniu społecznym muszą także uwzględnić niemieckie okresy ubezpieczeniowe.

Prosimy zwrócić uwagę, że zsumowanie okresów ubezpieczeniowych następuje w tylko wewnątrz poszczególnych krajów członkowskich oraz osobno między Republiką Federalną Niemiec a krajami objętymi umową o zabezpieczeniu społecznym, ale nie między tymi krajami. Na przykład jeśli pracowali Państwo w Republice Federalnej Niemiec, w Wielkiej Brytanii, Irlandii i Kanadzie, to niemieckie okresy ubezpieczeniowe mogą być zsumowane z brytyjskimi i irlandzkimi według prawa europejskiego lub niemieckie z kanadyjskimi według umowy o zabezpieczeniu społecznym, jaka obowiązuje między Kanadą a Niemcami. Nie jest możliwe zsumowanie wszystkich okresów (niemieckiego, brytyjskiego, irlandzkiego i kanadyjskiego), na przykład w celu osiągnięcia okresu oczekiwania wynoszącego 45 lat.

Wyjątki od tej reguły mają miejsce tylko w przypadku nowych umów o zabezpieczeniu społecznym, przykładowo między Brazylią a Urugwajem. Te nowe umowy o zabezpieczeniu społecznym umożliwiają zsumowanie okresów ubezpieczeniowych w kilku krajach członkowskich oraz w danym kraju objętym tą umową.

Aby spełnić wymogi związane z uzyskaniem świadczenia rentowo-emerytalnego nie da się zsumować niemieckich okresów ubezpieczeniowych z okresami, które miały miejsce w państwie, z jakim Republika Federalna Niemiec nie zawarła umowy o zabezpieczeniu społecznym.

Wymogi związane z otrzymaniem emerytury, na przykład osiągnięcie wieku emerytalnego oraz istnienie inwalidztwa weryfikowane są wyłącznie na podstawie danego prawa krajowego. Może się więc zdarzyć, że w jednym kraju spełnione są wymogi, by otrzymać świadczenie, podczas gdy w innym mogą one zostać spełnione później, ponieważ obowiązuje w nim na przykład wyższy wiek emerytalny. Powinni zatem zasięgnąć Państwo na czas informacji w danym kraju, kiedy najwcześniej mogą Państwo otrzymać świadczenie rentowo-emerytalne i kiedy najpóźniej muszą Państwo złożyć stosowny wniosek. Rad i pomocy pod tym względem udzielają nasze poradnie i punkty informacyjne, względnie ubezpieczyciele zagraniczni.

Wniosek

Jeśli przebywają Państwo w innym kraju członkowskim albo kraju obojętnym umową o zabezpieczeniu społecznym, wówczas w celu dotrzymania terminu mogą Państwo złożyć wniosek o niemiecką rentę lub emeryturę u ubezpieczyciela w tym kraju. Jeśli przebywają Państwo w Niemczech, to w Deutsche Rentenversicherung mogą Państwo złożyć wniosek o rentę lub emeryturę, by w ten sposób dotrzymać terminu w innym kraju członkowskim albo kraju objętym umową o zabezpieczeniu społecznym. Dotyczy to również składania środków zaskarżenia przeciwko decyzjom ubezpieczycieli zagranicznych.

Jeśli złożą Państwo wniosek o rentę lub emeryturę w jednym państwie, a okresy ubezpieczeniowe miały miejsce w kilku państwach członkowskich albo w kilku krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym, wówczas uznaje się, że dokument ten obowiązuje jednocześnie jako wniosek o odpowiednie świadczenie rentowo-emerytalne w tych państwach. Oznacza to, że wymagane jest złożenie tylko jednego wniosku. Ubezpieczyciel, do którego wpłynął wniosek, informuje o tym fakcie innych ubezpieczycieli zagranicznych i wszczyna dla Państwa postępowanie rentowo-emerytalne także w tych krajach.

Dlatego w Państwa wniosku o świadczenie rentowo-emerytalne należy zawsze podać okresy ubezpieczeniowe, jakie miały miejsce we wszystkich krajach członkowskich i krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym.

Jeśli mają Państwo okresy ubezpieczenia w kraju, z którym Republika Federalna Niemiec nie zwarła umowy o zabezpieczeniu społecznym, wówczas muszą Państwo sami nawiązać kontakt z zagranicznym ubezpieczycielem w tym państwie.

Jeśli mieszkają Państwo w Niemczech, to w rozdziale "świadczenie rentowo-emerytalne", w części dotyczącej składania wniosków, znajdą Państwo dalsze informacje dotyczące tej procedury. Mogą także Państwo pobrać i wydrukować niemieckie formularze do wniosku.

Wnioskowanie

Jeśli mieszkają Państwo w innym kraju członkowskim albo w kraju objętym umową o zabezpieczeniu społecznym, wówczas zalecamy złożenie wniosku w kraju zamieszkania.

Prosimy zwrócić uwagę, że w poszczególnych krajach unijnych obowiązują bardzo różne regulacje dotyczące wieku emerytalnego. Na przykład w jednym kraju wiek ten może się zaczynać wraz z osiągnięciem 60-tego roku życia, podczas gdy w innych krajach wynosi on 67 lat. Dlatego zawsze należy wcześniej zasięgnąć informacji o Państwa roszczeniach rentowo-emerytalnych w poszczególnych krajach.

Obliczanie wysokości renty lub emerytury

Przy naliczeniu renty lub emerytury obowiązuje zasada, że każdy kraj członkowski albo kraj objęty umową o zabezpieczeniu społecznym wypłaca rentę lub emeryturę tylko na podstawie okresów ubezpieczeniowych, jakie miały miejsce w tym kraju oraz na podstawie własnych przepisów prawnych.

Zsumowanie okresów ubezpieczeniowych ma miejsce tylko w celu osiągnięcia minimalnego okresu ubezpieczeniowego i spełnienia szczególnych wymogów z zakresu prawa ubezpieczeń. Nie ma sytuacji, w której tylko jeden kraj unijny albo kraj objęty umową o zabezpieczeniu społecznym wypłaca świadczenia rentowo-emerytalne w imieniu wszystkich pozostałych krajów.

Wyjątkiem od tej reguły są tzw. "małe świadczenia rentowo-emerytalne". Tutaj prawo europejskie oraz niektóre umowy o zabezpieczeniu społecznym przewidują przejęcie okresów ubezpieczeniowych z innego państwa, gdy nie osiągnięto tam określonego okresu ubezpieczeniowego (np. gdy okres ten jest krótszy niż jeden rok).

Jeśli zatem byli Państwo zatrudnieni w kilku krajach członkowskich albo w kilku krajach objętych umową o zabezpieczeniu społecznym, wówczas, o ile spełnione są określone wymogi, z każdego kraju zatrudnienia otrzymają Państwo świadczenie rentowo-emerytalne. Wyjątkiem od tej reguły jest tzw. "mała emerytura".

Prawo europejskie zawiera także przepisy dotyczące obliczania wysokości świadczeń rentowo-emerytalnych, zgodnie z którymi okresy ubezpieczeniowe z innych krajów członkowskich mogą mieć wpływ na kalkulację niemieckiego świadczenia emerytalnego. Zagraniczne okresy ubezpieczeniowe mogą wpływać pozytywnie na to naliczenie.

Bliższe informacje dotyczące kalkulacji świadczeń rentowo-emerytalnych zgodnie z prawem europejskim znajdą Państwo w broszurze informacyjnej pt. "Życie i praca w Europie" (niem. „Leben und arbeiten in Europa“).

Deutsche Fassung:

zusätzliche Informationen

Ihr kurzer Draht zu uns

Meinen Rentenversicherer finden:

Ihre Sammelmappe

Hier gelangen Sie zur Sammelmappe, in der sich alle Publikationen befinden, die Sie bisher zur Bestellung / zum Download vorgemerkt haben.

Ochrona danych